رتینوپاتی

رتینوپاتی (مشکلات شبکیه در کودکان )

رتینوپاتی بیماری مربوط به شبکیه چشم است که بیشتر در کودکان و نوزادان رخ می دهد. این بیماران در نوزادان زودرس می تواند باعث نابینایی آن‌ها شود. علت این بیماری عوامل مختلفی است و در گذشته دلیل اصلی آن وجود اکسیژن زیاد در دستگاه هایی بود که نوزادان نارس را در آن نگهداری می کردند. اگر بیماری سریع تشخیص داده شود درمان آن راحت‌تر خواهد بود.

کم بودن وزن نوزاد هنگام تولد مهمترین عاملی است که می تواند در زمان زایمان زودرس نوزاد را درگیر این بیماری خطرناک کند. در بیشتر کشورهای توسعه یافته این بیماری در نوزادان نارس بد وزن کم دیده می شود‌. برای درمان این بیماری نیاز است تا پزشک به کمک تجهیزات پیشرفته کار تشخیص را به صورت تخصصی انجام دهد. در این بیماری حالت عروق شبکیه به صورت غیر طبیعی رشد می کند به طوری که عروق رگ زایی می کنند و تغییر شکل می دهند. پیشرفت تکنولوژی باعث شده تا امروزه درصد نوزادان مبتلا به این بیماری کاهش پیدا کند و درمان موفقیت بیشتری داشته باشد. رتینوپاتی در نوزاد می‌تواند در درجات نهایی زخم در شبکیه ایجاد کند. در این شرایط شبکیه جدا شده و مشکل زجاجیه و انحراف و تنبلی چشم  ایجاد می گردد. نوزادان مبتلا به این بیماری در آینده به نزدیک بینی دچار می شوند.

علائم بیماری رتینوپاتی

بیماری رتینوپاتی در کودکان و نوزادان مانند هر بیماری دیگری علائم دارد که پزشک به کمک این نشانه ها می تواند درمان را شروع کند. والدین و پزشک متخصص نوزادان نارس را مورد بررسی قرار می دهد. علائمی که می توانند نشانگر این بیماری خطرناک باشند عبارتند از:

  • نگه داشتن اجسام نزدیک چشم
  • بی میلی نسبت به استفاده از یک چشم
  • ضعف دید که توسط پزشک تشخیص داده می شود.
  • مشکل در دیدن فاصله دور
  • بستن و تنگ کردن یک چشم
  • افت ناگهانی دید
  • انحراف چشم

این علائم بیشتر در زمان زایمان زودرس که اصولا از 26 تا 28 هفته هست مورو توجه قرار می گیرند. کمبود وزن نوزاد آن هم کمتر از ۱.۵گیلوگرم مهمترین علامت بروز این بیماری ان به همین دلیل پزشک به صورت تخصصی و به کمک نشانه ها بررسی های لازم را انجام می دهد. اگر نوزاد نارس بیش از اندازه اکسیژن دریافت کرده باشد بیشتر در خطر این بیماری است.اگر مشکلی در سلامتی نوزاد رخ دهد پزشک به سرعت او را چک می کند. بی توجهی به کوچکترین علامت و نشانه می‌تواند بینایی نوزاد را تحت تاثیر قرار دهد.

رتینوپاتی (مشکلات شبکیه در کودکان )

دلیل بیماری رتینوپاتی در نوزادان و کودکان

بیماری رتینوپاتی در نوزادان و کودکان به دلایل مختلفی رخ می دهد‌. پزشک با توجه به علائم می تواند سریع تر علت بیماری را پیدا کند. اگر علت بیماری پیدا نشود درمان به خوبی صورت نمی گیرد و این می تواند به کوری نوزاد منجر شود. عروق خونی در چشم نوزاد به صورت طبیعی رشد می کنند و اگر رشد آنها غیر طبیعی شود اولین دلیل بروز این بیماری است.

نوزادان نارس زمانی که متولد می شوند عروق خونی در چشم آنها به طور کامل تکامل پیدا نکرده است به همین دلیل در معرض خطر این بیماری هستند. مصرف برخی داروها، سطح بالای اکسیژن، تغییرات نور و دما از دیگر دلایل بروز این بیماری هستند. اصلی‌ترین دلیل بروز بیماری رتینوپاتی  در نوزادان و کودکان کمبود وزن آنها در زمان تولد به صورت نارس است. نوزادانی که بعد از تولد در دستگاه نگهداری می شوند به دلیل اکسیژن زیاد بیشتر در معرض این بیماری هستند‌. امروزه پیشرفت تکنولوژی باعث شده تا مصرف اکسیژن کمتر شود و خطری نوزادان را تهدید نکند. در حال حاضر مهمترین عاملی که نوزاد را در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به رتینوپاتی قرار می دهد کم بودن وزن هنگام تولد و زایمان زودرس (هفته ۲۶ تا ۲۸) است. اگر بیماری به درستی و به موقع تشخیص داده نشود درمان آن سخت خواهد بود.

رتینوپاتی (مشکلات شبکیه در کودکان )

نحوه تشخیص بیماری رتینوپاتی

 نحوه تشخیص بیماری رتینوپاتی به این صورت است که پزشک ابتدا به علائم و نشانه ها توجه می کند. علائمی که مشکوک باشند بیشتر مورد بررسی قرار می گیرند. نوزادان در بخش مراقبت های ویژه چک می شوند و معاینه چشم آنها به صورت دقیق انجام می شود. علائم بروز رتینوپاتی ممکن است چند هفته بعد از تولد ظاهر شوند. به همین دلیل ریسک ابتلا به بیماری در هفته ۴ تا ۶ بیشتر است.

 برای تشخیص بیماری چشم پزشک ابتدا قطره داخل چشم ریخته و مردمک را باز می کند تا بتواند شبکیه را مورد بررسی قرار دهد. این معاینات باید در چند جلسه انجام شوند صرف نظر از اینکه کودک نیاز به درمان داشته باشد. اگر پزشک کوچکترین شکی به بیماری داشته باشد معاینات را به صورت تخصصی تر انجام می دهد‌. استفاده از دستگاه های پیشرفته تشخیص را آسان تر و سریع تر می کند. اگر رشد عروق خونی در شبکیه غیر طبیعی باشد مشکل جدی است و باید کودک تحت معاینه و درمان قرار بگیرد. قطره های گشاد کننده کمک می کند تا شبکیه برای معاینه به طور کامل باز شود. معاینات دوره‌ای برای مشخص کردن اینکه پیشرفت بیماری متوقف شده یا خیر و اینکه به درمان نیاز وجود دارد یا خیر کاملا ضروری هستند.

درمان بیماری رتینوپاتی در کودکان

درمان بیماری رتینوپاتی در کودکان و نوزادان به روش های مختلف انجام می شود. کودکانی که بیماری آنها بیش از حد خطرناک کند وخیم است تحت درمان های تخصصی قرار می گیرند. کودکانی که بیماری آنها در حد درجه ۱ و ۲ است بدون درمان بهبودی پیدا می کنند. بیماری درجه یک نیاز به معاینه و درمان تخصصی دارد. روش کرایوتراپی برای جلوگیری از انتشار عروق غیر طبیعی و درمان مناطقی از شبکیه بهترین گزینه است. در این روش با منجمد کردن شبکیه تلاش می کنند تا بیماری را کنترل و درمان کنند. لیزر از دیگر روش های درمانی است که برای کودکان و نوزادان مورد استفاده قرار می گیرد. در دو روشی که معرفی شد زخم های دائمی در قسمت های محیطی شبکیه باقی می ماند که آزار دهنده است. در صورت جدا شدگی شبکیه بهتر است تا جراحی صورت بگیرد. در اغلب موارد این روش ها در حفظ دید مرکزی بیمار موفقیت آمیز هستند.

کلینیک فوق تخصصی نوربخش بهترین مرکز چشم پزشکی در اسلامشهر

نحوه غربالگری رتینوپاتی نوزادان

غربالگری رتینوپاتی نوزادان اهمیت بسزایی دارد و نوزادانی نارسی که وزن کمتراز ۱.۵ دارند باید چک شوند. نوزادانی که متولد هفته های ۳۰ بارداری هستند مورد معاینه قرار می گیرند تا اگر به این بیماری مبتلا شده اند سریع تر درمان شوند. بررسی دقیق در تمامی شرایط می‌تواند مفید و حیاتی باشد. معاینات دقیق چشم‌پزشکی برای نوزادانی که کمتر از ۳۷ هفته به دنیا امده اند و مشکلات ریوی و تنفسی دارند کاملا الزامی است و باید در هفته ۳ و ۴ مورد معاینه قرار بگیرند. کودکان نارسی که در بخشICU قرار دارند هم نیاز به غربالگری دارند تا اگر مبتلا به بیماری رتینوپاتی شده اند زودتر درمان شوند. انجام معاینات به صورت دوره ای و در فواصل مشخص می تواند به پیشگیری بیماری کمک زیادی کند. معاینات چشم توسط دستگاه های پیشرفته و تمام اتوماتیک انجام می شوند تا کوچکترین علائم بیماری مورد بررسی قرار بگیرد. دقت در بررسی و غربالگری می‌تواند از هزینه‌های بعدی و بالای درمان این عارضه جلوگیری کند.